सेंद्रिय शेती ही एक अशी शेती पद्धत आहे जी नैसर्गिक साधनांवर आधारित असते. या पद्धतीमध्ये, रासायनिक खतांचा, कीटकनाशकांचा आणि इतर कृत्रिम पदार्थांचा वापर केला जात नाही. सेंद्रिय शेतीमध्ये, पिकांना आवश्यक असलेल्या पोषक तत्वांचे पुरवठा सेंद्रिय खतांचा वापर करून केले जाते. तसेच, कीटक आणि रोग नियंत्रणासाठी जैविक नियंत्रण पद्धतींचा वापर केला जातो.
सेंद्रिय शेतीचे अनेक फायदे आहेत, ज्यात हे समाविष्ट आहे:
- पिकांची गुणवत्ता सुधारते: सेंद्रिय शेतीमुळे पिकांची गुणवत्ता सुधारते. यामुळे पिकांना अधिक पोषक मूल्य असते आणि त्यांची चव चांगली असते.
- पर्यावरणाला हानी पोहोचत नाही: सेंद्रिय शेतीमुळे पर्यावरणाला हानी पोहोचत नाही. यामुळे जमिनीची सुपीकता वाढते, पाण्याचा प्रदूषण कमी होते आणि हवेचे प्रदूषण कमी होते.
- शेतकऱ्यांची आर्थिक स्थिती सुधारते: सेंद्रिय शेतीमुळे शेतकऱ्यांची आर्थिक स्थिती सुधारते. यामुळे पिकांच्या उत्पादनात वाढ होते आणि पिकांना अधिक भाव मिळतो.
सेंद्रिय शेतीचे काही तोटे खालीलप्रमाणे आहेत:
- उत्पादकता कमी असते: सेंद्रिय शेतीमध्ये, रासायनिक खतांचा वापर केला जात नाही. यामुळे पिकांची वाढ थोडी कमी होऊ शकते, ज्यामुळे उत्पादनक्षमता कमी होऊ शकते.
- खर्च जास्त असतो: सेंद्रिय शेतीमध्ये, रासायनिक खतांचा वापर केला जात नाही. यामुळे सेंद्रिय खतांचा वापर केला जातो, जो रासायनिक खतापेक्षा जास्त महाग असतो.
- शेतकऱ्यांना प्रशिक्षणाची आवश्यकता असते: सेंद्रिय शेती ही एक जटिल प्रक्रिया आहे. यासाठी शेतकऱ्यांना प्रशिक्षणाची आवश्यकता असते.
एकंदरीत, सेंद्रिय शेती ही एक फायदेशीर शेती पद्धत आहे. या पद्धतीमुळे पर्यावरणाचे रक्षण होते आणि शेतकऱ्यांची आर्थिक स्थिती सुधारते. तथापि, या पद्धतीची काही मर्यादा देखील आहेत.
Comments
Post a Comment