सेंद्रिय खतांची नावे खालीलप्रमाणे आहेत:
- शेणखत: गाई, म्हशी, शेळी, मेंढी, कोंबडी इत्यादी प्राण्यांच्या शेण आणि मूत्रपासून बनवले जाते.
- कंपोस्ट: पिकाचे अवशेष, शेणखत, पालापाचोळा इत्यादी पदार्थांचे विघटन होऊन बनते.
- हिरवळीची खते: लवकर वाढणाऱ्या पिकांची पेरणी करून, त्यांची वाढ झाल्यावर जमिनीत गाडून टाकतात. या पिकांच्या मुळांद्वारे जमिनीत नत्र सोडले जाते.
- गांडूळखत: गांडूळांच्या विष्ठेपासून बनते.
- माशांचे खत: माशांचे अवशेष आणि मूत्रपासून बनते.
- खाटिकखान्याचे खत: जनावरांचे अवशेष आणि मूत्रपासून बनते.
- हाडांचे खत: जनावरांच्या हाडांपासून बनते.
- तेलबियांची पेंड: तेल काढल्यानंतर उरलेल्या अवशेषापासून बनते.
याव्यतिरिक्त, काही विशिष्ट पिकांच्या मागणीनुसार तयार केलेली सेंद्रिय खते देखील उपलब्ध आहेत. उदाहरणार्थ, फळबागांसाठी विशेषतः तयार केलेली खते, भाजीपाला पिकांच्या वाढीसाठी विशेषतः तयार केलेली खते इत्यादी.
सेंद्रिय खतांचे वर्गीकरण त्यांच्या बनवण्याच्या पद्धतीनुसार खालीलप्रमाणे केले जाऊ शकते:
- सेंद्रिय पदार्थांचे विघटन: शेणखत, कंपोस्ट, गांडूळखत, हिरवळीची खते
- वनस्पती अवशेषांचे विघटन: तेलबियांची पेंड, गवताचे खत, भुसा इत्यादी
- प्राण्यांच्या अवशेषांचे विघटन: शेणखत, खाटिकखान्याचे खत, हाडांचे खत इत्यादी
Comments
Post a Comment